Vreemd gegaan

In de wetenschap moet alles zonder voorbehoud geprobeerd kunnen worden. En verandering van spijs doet eten.
Dus maar eens een keer de vaste route naar het werk langs de snelfietsroute verlaten en in plaats van de rustige Kapelweg de verkeersader Leusderweg genomen. Mijn plan was om eens vast te leggen wat het voordeel is van de ongelijkvloerse kruisingen op de snelfietsroute. De Leusderweg route is weliswaar 600 meter korter en kent minder hoogteverschillen, maar door de vele verkeerslichten (meestal stoplichten) duurt het gemiddeld heel wat langer om van Amersfoort Zuid op De Hoef te komen.

Zul je net zien dat het dit keer allemaal reuze mee viel met die stoplichten. Alsof verkeerswethouder Hans Buijtelaar stiekem op afstand een knop bediende om alle lichten voor me op groen te zetten. Experiment mislukt dus?

Nee, want het filmpje maakt wel glashelder dat de Leusderweg met de fiets een stuk sneller te nemen is dan met de auto. Ik markeerde een blauwe Volvo die voor me uit de Leusderweg nam, ter hoogte van de Indische Buurt. Nog voor de kruising met de Kersenbaan passeerde ik deze auto en eenmaal bij de Stadsring heb ik nooit meer iets van hem vernomen.

Een mooi resultaat voor het Project #033odf.

Op de fiets door Amersfoort, je ziet van alles, bent lekker buiten in beweging en komt ook nog eens snel op je bestemming. Waarom zou je de auto nemen als je binnen de stadsgrenzen blijft?

Olifantenpaadje Plotterweg

Een olifantenpaadje ontstaat wanneer stedelijke of landschapsontwerpers een route bedacht hebben voor voetgangers of fietsers die vervolgens door niemand gekozen wordt. De wandelaar of fietser ziet zijn doel voor zich en gaat daar recht op af. Hoe leuk de officieel aangelegde route ook bedacht is, niets is verleidelijker dan de lonkende bestemming. Platgetreden of -gereden paden in het gras tonen de ontwerpers dat ze iets niet goed uitgedacht hebben.

Als een verharde route de kortste weg is, zal minder snel zichtbaar worden dat iedereen de officiële route afsnijdt. Een voorbeeld is de oversteekplaats bij de Outputweg op bedrijventerrein De Hoef. Fietsers die van het Digitaalpad komen, belanden na het oversteken van de kruising plotseling aan de linkerkant op de Plotterweg. Dapper plaatsten de verkeersdeskundologen van de gemeente een bord "verboden in te rijden" om massaal spookrijden door fietsers te voorkomen.

Ja, dank je de koekoek!

Geen enkele fietser haalt het in zijn hoofd om de haakse bocht naar rechts te maken en vervolgens geduldig bij het rode stoplicht te wachten om naar de rechterkant van de weg te komen. Thuis wachten de piepers. Hardnekkig worstelen we ons tussen het autoverkeer door om ergens weer de rechterkant van de Plotterweg te bereiken.

Schimmelpenninckstraat fietsersstraat

Op mijn woon-werk route rijd ik dagelijks door de Schimmelpenninckstraat. Als er één plek in Amersfoort wat mij betreft het "033 op de fiets gevoel" goed typeert, dan is het deze straat. Hieronder vat de video drie minuten samen rond de klok van acht uur op een woensdag in september. Kom je hier een kwartier later, dan ziet het er ook nog zwart van de kinderen die (al dan niet vergezeld door ouders) op weg zijn naar Basisschool De Tafelronde. Maar ook zonder deze gezellige hectiek laat de video al zien hoe de straat wordt gedomineerd door fietsers. 

En tussendoor wordt er volgens mij altijd geklust in de Schimmelpenninckstraat. De ene verbouwing na de andere wordt er uitgevoerd. Busjes parkeren er, soms dubbel, soms schuin, maar altijd in de stroom van het fietsverkeer. Vrachtwagens laden en lossen er. Verhuisbedrijven takelen meubilair naar de bovenverdiepingen. Geen dag gaat voorbij zonder enige blokkade. Maar de stroom fietsers blijft gaan. Vindt zijn weg langs alle obstakels. Op weg naar werk, school, station, winkels, noem maar op. Niets weerhoudt de fietser die hier geconfronteerd wordt met een dynamisch stukje stad.

Moederkloeken (m/v)

Deze ochtend had ik tot drie keer toe te maken met hetzelfde verschijnsel: Ouders met twee of meer jonge kinderen die zich per fiets de weg op begeven en daarbij de volle breedte van de rijbaan nodig hebben.
Als vader van drie (inmiddels puberende) kinderen herken ik de situatie volkomen uit een grijs verleden.
De dapperste (vaak oudste) van de kinderen vertrekt ongeduldig van de stoep of uit de oprit en scheurt zonder op- of omkijken de weg op. Geen besef van de rest van het gezin, laat staan overig wegverkeer.
Vader of moeder, al of niet met een kind in een zitje voor- of achterop, probeert in een soort van wankele surplace het overzicht te bewaren. Vaak betekent dit vooral dat deze ouder steeds verder links op de weg komt te rijden. Er moet immers nog ruimte overblijven voor het laatste, onzekere kind.
Dit komt met één knieholte op het zadel van de stoep af gestept; de fiets vaak vervaarlijk overhellend naar de kant waar gestept wordt, meestal links. Pas nadat ook dit kind voldoende vaart heeft opgebouwd om veilig op het zadel te gaan zitten, kan de koers worden ingezet in de gewenste rijrichting. De rechterkant van de weg komt ook in zicht. Het gezin rijdt!
Het overige wegverkeer zou er goed aan doen om deze lotgevallen van de jonge gezinnen afwachtend tegemoet te treden en hen even de ruimte te geven om de boel te ordenen. Dat geduld is niet altijd makkelijk op te brengen, maar veel langer dan één minuut kost het de zorgzame ouders vaak niet om hun kroost op de juiste manier in beweging te krijgen. Ach, die ruimte kunnen we ze toch geven?

Een nieuwe week, een nieuwe kans

Ritueeltje op de fiets: elke maandagochtend zet ik mijn dagteller op nul. Waarom? Tsja, zeg het maar. Misschien na het weekend met een opgeladen batterij de week met frisse moed beginnen? Mezelf disciplinair controleren op mijn fietsprestaties? Geen benul. Het geeft altijd wel een goed gevoel om te kunnen constateren dat je de voorbije week toch weer 100 km of meer fietsend hebt afgelegd. En een goed gevoel op maandagochtend, dat willen we allemaal.
Inmiddels zie ik de filmpjes langskomen van de 10 fietsers die in het kader van #033odf een week lang de lotgevallen van fietsers in Amersfoort vastleggen. Vooral merkwaardige verkeerstechnische situaties verdienen de aandacht. Ik kwam er vanmorgen zelf ook één tegen op mijn vaste route. De oversteekplaats bij de Utrechtseweg, langs de Ponlijn/Kersenbaan.
Om voor mij onduidelijke reden zijn de verkeerslichten daar zo afgesteld dat de fietsers die vanuit het centrum komen en zuidwestelijk de Utrechtseweg volgen gelijktijdig groen licht krijgen met de fietsers die in noordwestelijke richting naar het station fietsen. Verkeer op de Utrechtseweg heeft daarbij voorrang.
Doordat beide stromen gelijktijdig in beweging zijn, ontstaat er een kluwen van fietsers op het meest westelijke punt van de kruising. De fietsers die de Utrechtsweg oversteken moeten wachten, en velen komen daarbij stil te staan op de autorijbanen. Vaak is de stroom fietsers die vanuit het centrum komt zo lang, dat de fietsers nog op de rijbaan staan als het licht voor de automobilisten alweer op groen springt. Je vraagt je af of dat niet anders geregeld kan worden.

Rust in de buitenlucht.

Het leek vanmorgen een stuk rustiger op de fietsroutes dan op andere dagen. Althans, tot bijna het einde van mijn route, waar het Jan van Riebeeckpad bij de Liendertseweg komt. Verkeer op de Liendertseweg heeft voorrang. Meestal levert dat geen oponthoud op. Met een beetje flexibiliteit vloei je als het ware vanzelf in de stroom die zich opmaakt om af te dalen in het tunneltje onder de spoorlijn door. Vandaag kwam echter vanuit noordelijke richting een grote stroom schooljeugd, netjes twee aan twee rijdend uit de tunnel omhoog en was ik zelfs genoodzaakt even te stoppen voor de haaientanden. Was hier een klas uit Hooglanderveen op schoolreis naar de grote stad?
Afijn. Verder vooral rustig dus. Een lekker moment om te genieten van de frisse buitenlucht. Je merkt dat de herfst er aan zit te komen. Het zonlicht wordt alweer wat gefilterd en alles krijgt weer een beetje zo'n gouden glans. In de lucht alweer een lichte hint van vallend blad.
Toch een beetje jammer dan, als je staat te wachten bij het verkeerslicht om de Outputweg over te steken, dat er dan zo'n gozer met een shaggie naast je komt staan.

Dat gezicht, wie was dat ook alweer?

Andere kleine zelfstandigen verklaren me misschien voor gek, maar ik ben nogal gestructureerd ingesteld. Dagelijks fiets ik ongeveer rond dezelfde tijd weg en rijd dan de identieke route. 's Middags verloopt de terugreis wat onregelmatiger, maar globaal fiets ik toch wel dagelijks in hetzelfde tijdraam mijn route op weg naar de keuken.
Dat ik niet de enige ben met zo"n structuur blijkt wel uit de tientallen gezichten, die ik dagelijks tegen kom. Niet zo heel gek, want ik fiets langs het Smalle Pad en daar zijn de tegenliggers vaak op weg om de trein te halen. En scholieren hebben ook zo hun belangen om op tijd te zijn.
Na jaren zijn sommige gezichten van de fietsroute zo vertrouwd, dat je de eigenaar ervan bijna tot je kennissenkring gaat rekenen. Je stopt nog net niet om een praatje met ze te maken, maar een klein knikje of een vage glimlach van herkenning is bijna niet te onderdrukken als je elkaar zo'n 200 keer per jaar tegenkomt.
Soms wordt het gênant. Dan sta ik in het weekend in de rij bij de bouwmarkt en komt zo'n bekend gezicht in zo'n onbekende context langs lopen. Mijn hersens registreren iets bekends en joviaal begin ik een begroeting. De andere partij kijkt me glazig aan en vraagt me wie ik eigenlijk ben. De week erop ben ik vijf minuten later van huis gegaan.

Woon-werkfietsen met de vrouw

Ik ben geen facebooker en twitter is ook maar zo beknopt, dus een blogje om mijn ervaringen te delen in het project 033 op de fiets (projectwebsite).
Vrijwel dagelijks fiets ik vanuit de Indische Buurt in Amersfoort-Zuid naar mijn kantoor op De Hoef in Amersfoort-Noord (en weer terug, natuurlijk). Een ritje van bijna 7 km, dwars door Amersfoort. Een kleine 20 minuten. Die korte reistijd is mede te danken aan de snelfietsroute langs het spoor. Op de heenweg twee verkeerslichten, op de terugweg slechts één. Niet slecht voor een drukbevolkte stad.
Vandaag een feestelijke dag, want mijn geliefde had ook een afspraak op De Hoef, dus we konden gezellig samen fietsen. Omdat zij op een elektrische fiets rijdt, betekent dat wel fors doortrappen voor mij op mijn degelijke stadsfiets, dus ik zit nog dampend achter de toetsen. Wel een mooi moment om even met elkaar de stand van zaken binnen het gezin door te nemen, want thuis komt het daar nooit van.
Wat we onderweg zagen?
Een meisje dat bij het Borneoplein nog snel voor een aanstormende auto de Kapelweg overstak. De automobilist uitte de schrik in luid getoeter, maar reed eigenlijk zelf wat onstuimig op dit drukke knooppunt van fietsende scholieren af.
Even verderop werd de Kapelweg geblokkeerd door een uitladende vrachtwagen. Met de fiets even de stoep op, terwijl automobilisten hun geduld moesten beproeven.
De dagelijkse chaos op de Pieter Bothlaan. Tientallen ouders met kinderen op de fiets, doorsneden door net iets te veel auto's die daar op dat moment ook per se moeten of willen zijn.
Een gepikeerde dame op leeftijd en een scooter die een onschuldige schooljongen op het Jan van Riebeeckpad de huid vol schold. Zij vond dat hij te veel naar links reed. Hij had niet in de gaten dat hij bij het beklimmen van de geluidswal zijn rechts fietsende vriendje een meter of drie achter zich had gelaten.
En een mooi beeld van een dik ingepakte jongen met vest, capuchon en handschoenen aan, die werd gepasseerd door een scholiere in korte broek en T-shirt. Het bleek een jongen van Aziatische afkomst, voor wie de eerste ochtend in september kennelijk al een klimatologische uitdaging was.
Ben benieuwd wat de terugweg gaat brengen.